wechange \\(^o^)// HaHaHa

มา "งดซื้อ" ส่งท้ายปีกันดีกว่า

เปล่า! ไม่ได้ฟังผิดกันหรอก ถึงเวลางดซื้อส่งท้ายปีกันบ้างแล้ว ไม่ใช่แค่ไม่มีเงินหรือมองหาของขวัญถูกใจไม่เจอ

แต่ ทำเพื่อเปลี่ยนแปลงโลก จากวิถีประจำวันง่ายๆ ของตัวเอง เพราะหากทุกๆ การ "ซื้อ" ของเราเท่ากับการ "เลือก" การตัดสินใจซื้อหรือไม่ซื้ออะไรสักอย่างจึงส่งผลต่อการดำรงอยู่ของสิ่งนั้น โดยตรง

แล้วหากมันเป็นสินค้าที่ทำร้ายสิ่งแวดล้อม ทำร้ายแรงงานเพื่อนมนุษย์ ทำลายสุขภาพ เอาเปรียบคนใช้คนกิน เราจะไม่ "เปลี่ยนแปลง" มันหรอกหรือ?

"วันไม่ซื้อ หรือ Buy Nothing Day" เริ่มมาจากกลุ่มคนในแคนาดาเมื่อ ค.ศ.1992 โดย เท็ด เดฟ ศิลปินชาวแคนาดา และเพื่อนของเขาได้ร่วมกันกำหนดให้มีวันไม่ซื้ออะไรเลยขึ้น คือ วันศุกร์หลังวันขอบคุณพระเจ้าของทุกปี (ราวๆ 23-24 พฤศจิกายน) ที่เรียกกันว่า "Black Friday" ซึ่งช่วงนี้จะเป็นวันที่ร้านค้าแทบทุกร้านจะลดกระหน่ำ

ผู้บริโภค ที่ภักดีก็จะพากันไปรอตั้งแต่ฟ้ามืด แล้วก็จะเฮละโลกันเข้าไปทันทีที่ประตูเปิด หากใครล้มหรือเป็นลมพวกเขาก็จะก้าวหรือเหยียบข้ามไป

เท็ด เดฟนี่ ได้แรงบันดาลใจในการทำรณรงค์จากปรากฏการณ์นี้

เขา และเพื่อนเริ่มรณรงค์ ทำให้ต่อมากลายเป็นประเด็นสากลที่ผู้สนใจจากทั่วโลกคิดกิจกรรมเพื่อทำใน วันนี้พร้อมๆ กัน จำนวนประเทศที่มีคนเข้าร่วมวันไม่ซื้อก็มีเพิ่มขึ้นทุกปี

ล่าสุดปีที่ผ่านมามีจำนวน 65 ประเทศ

มีตัวอย่างมากมายของ ปัจเจกชนหรือเครือข่ายที่พยายามหาทางเลือกอื่นหรือมีปฏิบัติการเพื่อออกจาก การบริโภคอย่างบ้าคลั่ง โดยเฉพาะคนในประเทศอุตสาหกรรม ที่ชีวิตพวกเขาต้องแช่อิ่มอยู่กับการบริโภคที่เข้มข้นอย่างมาก

เข็มกลัดสำหรับติดรณรงค์

แต่ ประเทศในแถบเอเชียก็สร้างสรรค์วันไม่ซื้อขึ้นบ้างแล้ว โดยเฉพาะญี่ปุ่นและเกาหลี ที่มีปฏิบัติการอย่างมีสีสัน เช่น แต่งตัวเป็นซานตาคลอสแล้วไปนั่งสมาธิอยู่หน้าห้างสรรพสินค้า

สำหรับ ปีนี้ล่าสุดในประเทศมาเลเซีย รัฐบาลก็ลงมา "เล่น" ด้วยแล้ว โดยทางการมาเลเซียกำหนดให้วันที่ 18 กรกฎาคม ที่ผ่านมา เป็น "วันงดจ่าย" หรือ "No spending day" ซึ่งสอดคล้องกับช่วงที่น้ำมันพุ่งสูง 41% ส่งผลกระทบต่อราคาข้าวและอาหารอื่นๆ และต่อไปเห็นว่าจะมีโครงการ "No Television Week" และ "Public Transport Week" ตามมาอีกด้วย

ในไทย เองก็ไม่น้อยหน้า แรงบันดาลใจจากเครือข่ายไม่ซื้อทั่วโลก ทำให้สถาบันต้นกล้า กลุ่ม "วี เชนจ์" (we change) และองค์กรร่วมจัด ริเริ่มจัดสัปดาห์ไม่ซื้อเป็นครั้งแรกเมื่อปีที่แล้ว

มาปีนี้ ได้กำหนดให้เป็นระหว่างวันที่ 22-28 ธันวาคม 2551 ในลักษณะนำมาปรับให้เข้ากับบริบทสังคมไทยที่ไม่ได้มีวันแบบ "Black Friday" แต่ไม่ได้หมายความว่าจะบริโภคน้อยกว่าพลเมืองประเทศอื่น

กลุ่มวี เชนจ์ (we change) ได้ออกแบบให้มีการทดลอง "ไม่ซื้อ" (ของ) บางอย่างเป็นเวลาหนึ่งสัปดาห์ และปิดท้ายด้วยกิจกรรมในรูปแบบเทศกาล นิทรรศการ วงเสวนา ดนตรี ละคร ฯลฯ ที่สวนสันติชัยปราการ บางลำพู โดยปีนี้มาในสโลแกน "ใส่ใจ เป็นธรรม และแบ่งปัน" หรือ "take care make fair" ความหมายของการไม่ซื้อจึงไม่ใช่ไม่ซื้ออะไรเลย

แต่เป็นการชักชวนให้ผู้บริโภคทุกคนลดการซื้อลง ลดซื้อของฟุ่มเฟือย ของที่มาจากกระบวนการขูดรีดแรงงาน ทำร้ายสิ่งแวดล้อม ฯลฯ

ให้ 7 วันนี้ เป็นช่วงเวลาที่เราจะได้ทบทวนการบริโภคที่ผ่านมา สร้างนิสัยการซื้อใหม่ แล้วระบายของสะสมออกมาผ่านช่องทางต่างๆ

(บน) คลิปรณรงค์ในต่างประเทศ (ล่าง) กลุ่มวี เชนจ์

หนึ่ง ในนั้นคือนำมาในงานอีเวนท์ไม่ซื้อ ที่สวนสันติชัยปราการ บางลำพู ระหว่างวันที่ 27-28 ธันวาคม 2551 ซึ่งจะมีกิจกรรม "ตลาดแบ่งปัน" ร่วมอยู่ด้วย

โหมโรงก่อนจะถึงสัปดาห์ไม่ซื้อจะมาถึง...

เมื่อ วันที่ 13 ธันวาคม และ 21 ธันวาคม ที่ผ่านมา ทางสถาบันต้นกล้าและองค์กรร่วมจัดก็ได้ออกรณรงค์ประชาสัมพันธ์สัปดาห์ไม่ ซื้อ รับสมัครสมาชิกที่จะไม่ซื้อ และอบรมอาสาสมัครให้เข้าใจหลักการรณรงค์และเป้าหมายของสัปดาห์นี้เพื่อให้นำ ไปรณรงค์ต่อ

โดยมี กิตติชัย งามชัยพิสิฐ ผู้อำนวยการสถาบันต้นกล้า มาแลกเปลี่ยนและนำเสนอแนวคิดที่เป็นพื้นฐานของการรณรงค์สัปดาห์ไม่ซื้อทั่ว โลก โดยเริ่มจากการให้อาสาสมัครดูคลิปรณรงค์ไม่ซื้อของต่างประเทศ เล่าถึงความเป็นมาของวันไม่ซื้อ และท้าวความประสบการณ์จากการจัดงานปีที่แล้ว

กิตติชัยกล่าวว่า ปีนี้กิจกรรมไม่ซื้อจะเน้นการไม่ซื้อสินค้าบรรษัทขนาดใหญ่ ร้านสะดวกซื้อ เพราะปีที่แล้วพอบอกไม่ซื้อ โดยไม่ได้อธิบายเพิ่ม ก็มีคนติงว่าหากการรณรงค์สำเร็จ นั่นหมายความว่ารายย่อยก็อยู่ไม่ได้ เมืองไทยมีรายย่อยเยอะ ในต่างประเทศพวกนี้ตายไปเกือบหมดแล้ว

"จากที่ เคยทำคนที่ลงชื่อไม่ซื้อ เขาก็ได้เปลี่ยนพฤติกรรมจริงๆ 7 วัน แล้วหลังจากนั้นก็ยังได้สติ๊กเกอร์ เข็มกลัด จากเราไปติดที่ต่างๆ ไว้เตือนสติก่อนซื้อต่อ เราคิดว่าทุกคนทำงานรณรงค์ได้เอง ด้วยการประยุกต์ให้เข้ากับวิถีประจำวัน คนที่สมัครก็เป็นผู้รณรงค์ได้ด้วย คือเอาเครื่องมือจากเราไป ใบสมัคร สติ๊กเกอร์ คู่มือ (ไม่ซื้อ) ไปแจกต่อ คิดแอ๊คชั่นสนุกๆ ทำกัน แล้วมันจะขยายตัวไปเอง" กิติชัยกล่าว

ทาง ด้าน ภรณ์ทิพย์ มั่นคง นักศึกษารามคำแหง ที่มาเป็นอาสาสมัคร "ไม่ซื้อ" ครั้งนี้ บอกว่า เมื่อได้ยินว่าไม่ซื้อก็รู้สึกท้าทาย แปลกใหม่ การเป็นอาสาสมัครชวนคนมาสมัครกับคนที่เดินมาสมัครเอง ก็ต้องมั่นใจระดับหนึ่งว่าจะทำได้ ไม่ซื้ออย่างที่กำหนดไว้ได้ แต่การสมัครไปแล้วจะทำหรือไม่ทำ มันยังดูเป็นแค่คำสัญญา ยังไม่มีตัววัดอะไรมากเท่าไหร่ แต่ก็ดีที่ทางคนจัดมีกิจกรรมรองรับอย่างเวิร์กช็อปต่างๆ เพราะอย่างน้อยก็เห็นหน้าตาคนที่อยากหาทางเลือกได้จริงๆ

สำหรับการ รณรงค์ปีหน้า ภรณ์ทิพย์ คิดว่าน่าจะได้เห็นพัฒนาการการรณรงค์มากขึ้น ไม่ว่าจะเป็นกิจกรรมหรือคำอธิบายถึง "ผล" จากการงดซื้อ

ปีใหม่นี้ อาจถึงเวลาที่เราจะลองทำอะไรที่ท้าทายใหม่ๆ

ลอง งดซื้อบ้าง อาจเริ่มจากของขวัญให้คนรัก มองหาของเก่ารอบๆ ตัวมาประกอบใหม่เองก็ได้ แล้วจะรู้ว่าความสามารถในการสร้างสรรค์ของเราถูกลิดรอนไปมากแค่ไหน

จากความสะดวกสบายที่หาซื้ออะไรต่อมิอะไรได้ง่ายๆ นี่เอง



สัปดาห์ไม่ซื้อ ปี 2

จะมีขึ้นระหว่างวันที่ 22-28 ธันวาคม 2551 โดยผู้สนใจสามารถเข้าร่วมเวิร์กช็อปเพื่อออกจากการซื้อได้โดยไม่เสียค่าใช้จ่าย

21 ธ.ค. ร่วมรณรงค์รับสมัครสมาชิกไม่ซื้อที่บีทีเอส สนามกีฬาแห่งชาติ

22 ธ.ค. ทำอาหารกินเองกับแม่ครัวทรงเสน่ห์ "คำ ผกา"

23 ธ.ค. ฝึกทำอาหารจากดอกไม้ใกล้ตัว

24 ธ.ค. เปิดตลาดแบ่งปันนำของที่เราไม่ใช้แล้วมาให้คนอื่นใช้บ้าง

25 ธ.ค. ฝึกทำการ์ดสามมิติปีใหม่ แทนการซื้อของขวัญ

27-28 ธ.ค. กิจกรรมที่สวนสันติชัยปราการ บางลำพู พบวงเสวนาดีๆ นิทรรศการน่าอ่าน ดนตรีนุ่มๆ

และการออกร้านจากองค์กรไม่แสวงหากำไร

ที่มา : หนังสือพิมพ์มติชนรายวัน วันที่ 22 ธันวาคม พ.ศ. 2551 ปีที่ 31 ฉบับที่ 11244
http://www.matichon.co.th/matichon/view_news.php?newsid=01pra01221251§ionid=0131&day=2008-12-22